Словарь по нанотехнологии

liofob kolloidlar

лиофоб коллоидлар

Dispers faza zarralari atrof muhit bilan kuchsiz o‘zaro ta’sirda bo‘ladigan kolloid tizimlar. Bunday tizimlarda fazalararo cho‘zilish ancha katta bo‘ladi. Erkin sirt energiya ortiqchaligi oqibatida ular termodinamik jihatdan nobarqaror, ya’ni har doim parchalanish ehtimoli mavjud. Liofob kolloid parchalanganda, tizim erkin energiyasining kamayishi kuzatiladigan, kolloid zarralarning yiriklashishi (koagulyatsiya yoki koalessensiya) yuz beradi. Har qanday liofob kolloidning agregativ barqarorligi (zarralarning yiriklashishiga qarshi tura olish qobiliyati) vaqtinchalik xusu-siyat kasb etadi; u stabilizator − zarralar sirtida adsorblanadigan va ularning yopishib (qo‘shilib) qolishiga qarshilik ko‘rsatadigan moddaning borligi bilan bog‘liq. Namunaviy liofob kolloidlar − metallar, oksidlar, sulfidlarning gidro va organozollari, nihoyatda yuqori dispers emulsiyalar (kritik emulsiyalardan tashqari), latekslar.

 

Дисперс фаза зарралари атроф муҳит билан кучсиз ўзаро таъсирда бўладиган коллоид тизимлар. Бундай тизимларда фазалараро чўзилиш анча катта бўлади. Эркин сирт энер-гия ортиқчалиги оқибатида улар термодина-мик жиҳатдан нобарқарор, яъни ҳар доим парчаланиш эҳтимоли мавжуд. Лиофоб кол-лоид парчаланганда, тизим эркин энергияси-нинг камайиши кузатиладиган, коллоид зарраларнинг йириклашиши (коагуляция ёки коалесценция) юз беради. Ҳар қандай лиофоб коллоиднинг агрегатив барқарорлиги (зарра-ларнинг йириклашишига қарши тура олиш қобилияти) вақтинчалик хусусият касб этади; у стабилизатор − зарралар сиртида адсорб-ланадиган ва уларнинг ёпишиб (қўшилиб) қолишига қаршилик кўрсатадиган модданинг борлиги билан боғлиқ. Намунавий лиофоб коллоидлар − металлар, оксидлар, сульфид-ларнинг гидро ва органозоллари, ниҳоятда юқори дисперс эмульсиялар (критик эмуль-сиялардан ташқари), латекслар.

Лиофобные коллоиды

Коллоидные системы, в которых частицы дисперсной фазы слабо взаимодействуют с окружающей средой. Межфазное натяжение в таких системах довольно велико. Вслед-ствие избытка свободной поверхностной энергии они термодинамически неустойчивы, т.е. всегда сохраняют тенденцию к распаду. При распаде лиофобного коллоида происхо-дит укрупнение коллоидных частиц (коагу-ляция или коалесценция), которое сопровож-дается уменьшением свободной энергии сис-темы. Агрегативная устойчивость (способ-ность противостоять укрупнению частиц) любого лиофобного коллоида носит времен-ной характер; она обусловлена наличием стабилизатора − вещества, адсорбирующего-ся на поверхности частиц (капель) и пре-пятствующего их слипанию (слиянию). Типичные лиофобные коллоиды − гидро- и органозоли металлов, оксидов, сульфидов, предельно высокодисперсные эмульсии (кроме критических), латексы.

lyophobic colloids

lyophobic colloids