| Словарь по нанотехнологии | |
electron spectroscopy for chemical analysis |
electron spectroscopy for chemical analysis |
Электронная спектроскопия для химического анализа |
Метод изучения строения вещества, основанный на измерении энергетических спектров электронов, вылетающих при фотоэлектронной эмиссии. Согласно закону Эйнштейна, сумма энергии связи вылетающего электрона (работы выхода) и его кинетическая энергия равна энергии падающего фотона. По спектру электронов можно определить энергии связи электронов и их уровни энергии в исследуемом веществе. В методе, применяется монохроматическое рентгеновское или ультрафиолетовое излучения с энергией фотонов от десятков тысяч до десятков электрон-вольт. Спектр фотоэлектронов исследуют при помощи электронных спектрометров высокого разрешения (достигнуто разрешение до десятых долей электрон-вольта в рентгеновской области и до сотых долей электрон-вольта в ультрафиолетовой области). |
kimyoviy tahlil uchun elektron spektroskopiya кимёвий таҳлил учун электрон спектроскопия |
Fotoelektron emissiyada uchib chiqadigan elek-tronlarning energetik spektrlarini o‘lchashga asoslangan, moddalar tuzilishini o‘rganish metodi. Eynshteyn qonuniga ko‘ra, uchib chiqadigan elektronning bog‘lanish energiyasi va uning kinetik energiyasining summasi, tushadigan foton energiyasiga teng. Elektronlar spektri bo‘yicha elektronlarning bog‘lanish energiyasi va tadqiq qilinadigan moddada ularning energiya sathlarini aniqlash mumkin. Kimyoviy tahlil uchun belgilangan elektron spektroskopiyada fotonlar energiyasi o‘n minglab elektron-voltdan o‘nlab elektron-voltgacha bo‘lgan monoxromatik rent-gen yoki ultrabinafsha nurlanish qo‘llaniladi. Fotoelektronlar spektri ajrata olish qobiliyati yuqori (rentgen sohasida elektron-voltning o‘nlab ulushlarigacha, ultrabinafsha sohada elektron-voltning yuzlab ulushlarigacha) bo‘lgan elektron spektrometrlar yordamida tadqiq qilinadi.
Фотоэлектрон эмиссияда учиб чиқадиган электронларнинг энергетик спектрларини ўлчашга асосланган, моддалар тузилишини ўрганиш методи. Эйнштейн қонунига кўра, учиб чиқадиган электроннинг боғланиш энергияси ва унинг кинетик энергиясининг суммаси, тушадиган фотон энергиясига тенг. Электронлар спектри бўйича электронларнинг боғланиш энергияси ва тадқиқ қилина-диган моддада уларнинг энергия сатҳларини аниқлаш мумкин. Кимёвий таҳлил учун белгиланган электрон спектроскопияда фотон-лар энергияси ўн минглаб электрон-вольтдан ўнлаб электрон-вольтгача бўлган монохроматик рентген ёки ультрабинафша нурланиш қўлланилади. Фотоэлектронлар спектри ажрата олиш қобилияти юқори (рентген соҳасида электрон-вольтнинг ўнлаб улушларигача, ультрабинафша соҳада электрон-вольтнинг юзлаб улушларигача) бўлган электрон спектрометрлар ёрдамида тадқиқ қилинади. |