Показаны 20801-20820 из 34034
ТерминОбозначения
Язик 
 

Нанолента

Нанопластина, линейные размеры которой по двум измерениям находятся в нанодиапазоне в соотношении больше, чем 2:1 и существенно меньше размера по третьему измерению.

Русский

nanoribbon

nanoribbon

English

nanolitografiya

нанолитография

Tekis bosma usuli. Integral sxemalar, shuningdek, nanostrukturalar elementlarining topologik suratini qatlam-qatlam tuzish uchun foydalaniladigan foto- va fizik-kimyoviy jara-yonlar yig‘indisi. Yarimo‘tkazgichli texnikada − ayrim elementlarining o‘lchami 100 nm dan kichik bo‘lgan  integral mikrosxemalar ishlab chiqarish jarayoni.

 

Текис босма усули. Интеграл схемалар, шунингдек, наноструктуралар элементлари-нинг топологик суратини қатлам-қатлам тузиш учун фойдаланиладиган фото- ва физик-кимёвий жараёнлар йиғиндиси. Ярим-ўтказгичли техникада − айрим элементларининг ўлчами 100 nm дан кичик бўлган  интеграл микросхемалар ишлаб чиқариш жараёни.

O'zbek

Нанолитография

Метод плоской печати. Совокупность фото- и физико-химических процессов, используемых для послойного формирования топологического рисунка элементов интегральных схем, а также элементов наноструктур. В полупроводниковой технике − процесс производства интегральных микросхем, размер отдельных элементов которых составляет менее 100 nm.

Русский

nanolithography

nanolithography

English

nanoildiz

наноилдиз

Bir nechta sferasimon konsentrik qobiqdan tashkil topgan  nanozarra.

 

Бир қанча сферасимон концентрик қобиқдан ташкил топган  нанозарра.

O'zbek

Нанолуковица

Наночастица, образованная несколькими сфероподобными концентрическими оболочками.

Русский

nano-onion

nano-onion

English

nanomanipulyator

наноманипулятор

Fazoda nazorat qilinadigan tarzda nanoobyektlar va ayrim atomlarni siljitish (ko‘chirish) imkoniyatini beradigan texnik qurilma.
Izoh − Nanomanipulyatorda nanopozitsiyalash qurilmasi va nanoobyekt bilan o‘zaro ta’sirlashadigan kontakt qism bor.

 

Фазода назорат қилинадиган тарзда нанообъектлар ва айрим атомларни силжитиш (кўчириш) имкониятини берадиган техник қурилма.
Изоҳ − Наноманипуляторда нанопозициялаш қурилмаси ва нанообъект билан ўзаро таъсирлашадиган контакт қисм бор.

O'zbek

Наноманипулятор

Техническое устройство, позволяющее контролируемым образом перемещать в прост-ранстве нанообъекты и отдельные атомы.
Примечание – В наноманипуляторе имеется устройство нанопозиционирования и контактная часть, взаимодействующая с нанообъектом.

Русский

nanomanipulator

nanomanipulator

English

nanomanipulyatsiya

наноманипуляция

Yuqori aniqlik bilan belgilangan strukturalarni yaratish maqsadida atom yoki molekulyar darajada obyektlar bilan manipulyatsiya qilish.

 

Юқори аниқлик билан белгиланган стpуктураларни яратиш мақсадида атом ёки молекуляр даражада объектлар билан манипуляция қилиш.

O'zbek

Наноманипуляция

Процесс манипулирования объектами на атомном или молекулярном уровне с целью создания заданных структур с высокой точностью.

Русский

nanomanipulation

nanomanipulation

English

nanomateriallar

наноматериаллар

Nanometr o‘lchamlarga ega bo‘lgan strukturaviy elementlarni ichiga oladigan materiallar ko‘rini-shidagi nanoindustriya mahsulotining bir turi. Ularning mavjudligi, nanoko‘lamdagi omillar-ning paydo bo‘lishi bilan belgilanadigan yangi mexanik, kimyoviy, fizik, biologik va boshqa xossalarning paydo bo‘lishini yoki ancha yaxshi-lanishini ta’minlaydi. Nanozarralarga, nano-plyonkalar va nanokompozitlarga bo‘linadi. Nanomateriallar – bu, qiziqarli fundamental va amaliy xossalarga ega bo‘lgan turli materiallar ko‘pligining keng spektridir. Nanostrukturalar metall, keramik, yarimo‘tkazgichli, polimer, ol-mosli va ko‘plab boshqa materiallarda, shuning-dek, kompozit materiallarda tuzilishi mumkin.

 

Нанометр ўлчамларга эга бўлган структуравий элементларни ичига оладиган материаллар кўринишидаги наноиндустрия маҳсулотининг бир тури. Уларнинг мавжудлиги, нанокўламдаги омилларнинг пайдо бўлиши билан белгиланадиган янги механик, кимёвий, физик, биологик ва бошқа хоссаларнинг пайдо бўлишини ёки анча яхшиланишини таъминлайди. Нанозарраларга, нано-плёнкалар ва нанокомпозитларга бўлинади. Наноматериаллар – бу, қизиқарли фундаментал ва амалий хоссаларга эга бўлган турли материаллар кўплигининг кенг спектридир. Наноструктуралар металл, керамик, яримўтказгичли, полимер, олмосли ва кўплаб бошқа материалларда, шунингдек, композит материалларда тузилиши мумкин.

O'zbek

Наноматериалы

Разновидность продукции наноиндустрии в виде материалов, содержащих структурные элементы с нанометровыми размерами, наличие которых обеспечивает существенное улучшение или появление качественно новых механических, химических, физических, био-логических и других свойств, определяемых проявлением наномасштабных факторов. Подразделяются на наночастицы, нанопленки и нанокомпозиты. Наноматериалы − это широкий спектр множества различных материалов, обладающих интересными фундаментальными и прикладными свойствами. Наноструктуры могут формироваться в металлических, керамических, полупроводниковых, полимерных, алмазных и многих других, в том числе и композитных материалах.

Русский

nanomateri als

nanomateri als

English

nanomashina

наномашина

Molekulalar tayyorlash texnologiyasi asosida yaratilgan sun’iy molekulyar mashina. Detallari ayrim molekulalardan hosil qilingan juda kichik o‘lchamlardagi mexanik qurilma. Nanomashinalar tayyorlashga bo‘lgan yondashuvlardan biri, foydali qurilmalardan nusxa olish va sintez qilish uchun, DNK, RNK fermentlar, oqsillar kabi biologik molekulalardan foydalanishni ko‘zda tutadi (bu yondashuvni shartli ravishda ko‘tarilib boruvchi yondashuv deb atash mumkin). Ikkinchi yondashuvga ko‘ra, mavjud mikroishlov berish instrumentlarini, ulardan nanodarajada foydalanish mumkin bo‘lgungacha izchil ixchamlashtirish zarur (pasayib boradigan yondashuv). Yondashuvlardan har biri afzalliklar va kamchiliklarga ega, molekulalar ishlab chiqara oladi-gan birinchi nanofabrikalar ko‘proq har ikki yondashuvni birlashtiradi.

 

Молекулалар тайёрлаш технологияси асосида яратилган сунъий молекуляр машина. Деталлари айрим молекулалаpдан ҳосил қилинган жуда кичик ўлчамлардаги механик қурилма. Наномашиналар тайёрлашга бўлган ёндашув-лардан бири, фойдали қурилмалардан нусха олиш ва синтез қилиш учун, ДНК, РНК ферментлар, оқсиллар каби биологик молекулалардан фойдаланишни кўзда тутади (бу ёндашувни шартли равишда кўтарилиб борувчи ёндашув деб аташ мумкин). Иккинчи ёндашувга кўра, мавжуд микроишлов бериш инс-трументларини, улардан нанодаражада фой-даланиш мумкин бўлгунгача изчил ихчамлаштириш зарур (пасайиб борадиган ёндашув). Ёндашувлардан ҳар бири афзалликлар ва камчиликларга эга, молекулалар ишлаб чиқара оладиган биринчи нанофабрикалар кўпроқ ҳар икки ёндашувни бирлаштиради.

O'zbek

Наномашина

Искусственная молекулярная машина, созданная на основе технологии изготовления молекул. Механическое устройство столь миниатюрных размеров, что детали его образованы отдельными молекулами. Один из подходов к изготовлению наномашин подразумевает использование биологических молекул, таких как ДНК, РНК, ферментов и белков для синтеза и копирования полезных устройств (этот подход можно условно наз-вать восходящим). Согласно другому подходу, необходима последовательная миниатюризация существующих инструментов микрообработки, вплоть до возможности использования их на наноуровне (нисходящий подход). Каждый из подходов имеет преимущества и недостатки, и первые нанофабрики, способные производить молекулы, скорее всего, будут сочетать оба подхода.

Русский

nanomachine

nanomachine

English