Показаны 21261-21280 из 34034
ТерминОбозначения
Язик 
 

transition state

transition state

English

perovskit

перовскит

Kimyoviy formulasi CaTiO3 bo‘lgan mineral. Perovskit o‘zining kristall strukturasi tufayli yaxshi ma’lum. Perovskit titan atomlari kub panjaraga juda yaqin bo‘lgan monoklin panjara tugunlarida joylashgan. Psevdokublar markazida kalsiy atomlari joylashadi. Kislorod atomlari titan atomlari atrofida to‘g‘ri oktaedrlar hosil qiladi. Perovskit kristallari kub (psevdokub) shakliga ega. Ko‘pincha, kristallar kub qirralari bo‘ylab qo‘shilgan. Aralashmalarga bog‘liq holda, perovskit har xil rangga ega. Ko‘pgina keramikalar, xususan, yuqori temperaturali o‘ta o‘tkazgichlar, shuningdek, magnit va segnetoelektrik materiallar perovskit strukturasiga ega. Perovskit rus mineralogi  L.A.Perovskiy sharafiga nomlangan.

 

Кимёвий формуласи CаТиО3 бўлган минерал. Перовскит ўзининг кристалл структураси туфайли яхши маълум. Перовскит титан атомлари куб панжарага жуда яқин бўлган моноклин панжара тугунларида жойлашган. Псев-докублар марказида кальций атомлари жойлашади. Кислород атомлари титан атомлари атрофида тўғри октаэдрлар ҳосил қилади. Перовскит кристаллари куб (псевдокуб) шаклига эга. Кўпинча, кристаллар куб қирралари бўйлаб қўшилган. Аралашмаларга боғлиқ ҳолда, перовскит ҳар хил рангга эга. Кўпгина керамикалар, хусусан, юқори температурали ўта ўтказгичлар, шунингдек, магнит ва сегнетоэлектрик материаллар перовскит структурасига эга. Перовскит рус минералоги Л.А. Перовский шарафига номланган.

O'zbek

Перовскит

Минерал с химической формулой CaTiO3. Перовскит хорошо известен благодаря своей кристаллической структуре. Атомы титана в перовските расположены в узлах моноклинной решётки, очень близкой к кубической. В центрах псевдокубов располагаются атомы кальция. Атомы кислорода образуют практически правильные октаэдры вокруг атомов титана. Кристаллы перовскита имеют кубическую (псевдокубическую) форму. Нередко кристаллы спаяны по граням кубов. В зависимости от примесей перовскит имеет разно-образный цвет. Структуру перовскита имеют многие керамики, в частности высокотемпературные сверхпроводники, а также магнитные и сегнетоэлектрические материалы. Перовскит назван в честь русского минералога Л.А.Перовского.

Русский

perovskite

perovskite

English

peroli nanolitografiya

пероли нанолитография

Nanodiapazonda, skanerlovchi zondli mikros-kopning maxsus «siyoh» bilan qoplangan, krem-niy nitriddan qilingan uchi yordamida tasvirlarni tushirish texnologiyasi. Atrof havosidan namlikning kondensatsiyalanishi natijasida tutashish qismida uch bilan to‘shama orasida suv tomchisi hosil bo‘ladi. «Siyoh» molekulalari tomchi sirti bo‘ylab oqib ketadi va uch bilan birga siljigan sari qattiq to‘shamada cho‘kadi. «Siyoh» vazifa-sini, odatda, oltin sirtiga o‘z-o‘zidan tashkillash-tirilgan monoqatlamlarni shakllantirish uchun foydalaniladigan oktadekantiol bajaradi.

 

Нанодиапазонда, сканерловчи зондли мик-роскопнинг махсус «сиёҳ» билан қопланган, кремний нитриддан қилинган учи ёрдамида тасвирларни тушириш технологияси. Атроф ҳавосидан намликнинг конденсатсияланиши натижасида туташиш қисмида уч билан тўшама орасида сув томчиси ҳосил бўлади. «Сиёҳ» молекулалари томчи сирти бўйлаб оқиб кетади ва уч билан бирга силжиган сари қаттиқ тўшамада чўкади. «Сиёҳ» вазифасини, одатда, олтин сиртига ўз-ўзидан ташкиллаштирилган моноқатламларни шакллантириш учун фойдаланиладиган октадекантиол бажаради.

O'zbek

Перьевая нанолитография

Технология нанесения изображений в нанодиапазоне с помощью острия сканирующего зондового микроскопа из нитрида кремния, покрытого специальными «чернилами». В результате конденсации из окружающего воздуха влаги в контактной области между острием и подложкой образуется капля воды. Молекулы «чернил» растекаются по поверхности капли и по мере ее продвижения
вместе с острием осаждаются на твердой подложке. В роли «чернил» выступает октадекантиол, обычно использующийся для формирования самоорганизованных монослоев  на поверхности золота.

Русский

dip pen nanolithogi aphy

dip pen nanolithogi aphy

English

pigment

пигмент

Turli ranglardagi, suvda va bo‘yovchi muhitlar-da eritmaydigan, bo‘yoqlar tayyorlashda va materiallar sirtini bo‘yashda ishlatiladigan yuqori dispers, juda yaxshi maydalangan kukun.

Турли ранглардаги, сувда ва бўёвчи муҳитларда эримайдиган, бўёқлар тайёрлашда ва материаллар сиртини бўяшда ишлатиладиган юқори дисперс, жуда яхши майдаланган кукун.

O'zbek

Пигмент

Тонкоизмельчённый высокодисперсный порошок различных цветов, не растворимый в воде и окрашиваемых средах и применяемый для изготовления красок и поверхностного окрашивания материалов.

Русский

pigment

pigment

English

pinning

пиннинг

Almashinadigan magnitlanish, magnit yumshoq komponent antiferromagnit komponent magnit quyi panjaralaridan birining ta’sirida bo‘lishi bilan bog‘liq bo‘lgan, qatlamli va nanostruktu-rali materiallarda gisterezis sirtmog‘ining silji-shi; ho‘llanishda pinning – ho‘llanadigan sirt-ning ayrim qismlarida, masalan, liofob defekt-larda, bo‘shliqlarda, chiqiqlarda, bir jinsli tekstu-rada uch fazali kontakt linyasining, relyefning o‘ziga xos xususiyatlari yoki kimyoviy tuzilishi bilan bog‘liq ilinib qolishi.

 

Алмашинадиган магнитланиш, магнит юмшоқ компонент антиферромагнит компонент магнит қуйи панжараларидан бирининг таъсирида бўлиши билан боғлиқ бўлган, қатламли ва наноструктурали материалларда гистерезис сиртмоғининг силжиши; ҳўлланишда пиннинг – ҳўлланадиган сиртнинг айрим қисмларида, масалан, лиофоб дефектларда, бўшлиқларда, чиқиқларда, бир жинсли бўлмаган  текстурада уч фазали контакт линиясининг, рельефнинг ўзига хос хусусиятлари ёки кимёвий тузилиши билан боғлиқ илиниб қолиши.

O'zbek

Пиннинг

Обменное подмагничивание, смещение петли гистерезиса в слоистых и наноструктурных материалах, связанное с тем, что магнитно мягкая компонента испытывает влияние одной из магнитных подрешеток антиферромагнитной компоненты. Пиннинг в смачивании − зацепление линии трехфазного контакта на отдельных участках смачиваемой поверхности, связанное с особенностями рельефа или химического строения, например на лиофобных дефектах, порах, выступах, неоднородностях текстуры.

Русский

pinning

pinning

English

plastizol

пластизоль

Polivinilxlorid va plastifikatorlardan iborat de-korativ polimer.

 

Поливинилхлорид ва пластификаторлардан иборат декоратив полимер.

O'zbek

Пластизоль

Декоративный полимер, состоящий из поливинилхлорида и пластификаторов.

Русский

plastisol

plastisol

English

plastifikator

пластификатор

Qayta ishlashda va foydalanishda elastiklik va/ yoki plastiklik berish (yoki ularni oshirish) uchun polimer materiallar tarkibiga kiritiladigan moddalar. Plastifikatorlar ingrediyentlar disperslanishini yengillashtiradi, kompozitsiyalarga texnologik ishlov berish temperaturasini pasaytiradi, polimerlarning sovuqqa chidamliligini oshiradi, lekin ba’zan ularning issiqqa chidamliligini yomonlashtiradi. Ba’zi bir plastifikatorlar polimerlarning olovga, yorug‘likka va issiqlikka chidamliligi oshirishi mumkin. Plastifikatorlarga qo‘yiladigan umumiy talablar: polimer bilan moslashuvchanlik, uchuvchanlikning past bo‘lishi, hidning bo‘lmasligi, kimyoviy inertlik, polimerdan suyuq muhitlar, masalan, yog‘lar, yuvish vositalari bilan ajratib olishga (ekstrak-siyaga) barqarorlik.

Қайта ишлашда ва фойдаланишда эластиклик ва/ёки пластиклик бериш (ёки уларни ошириш) учун полимер материаллар таркибига киритиладиган моддалар. Пластификаторлар ингредиентлар дисперсланишини енгиллаш-тиради, композицияларга технологик ишлов бериш температурасини пасайтиради, полимерларнинг совуққа чидамлилигини оширади, лекин баъзан уларнинг иссиққа чидамлилигини ёмонлаштиради. Баъзи бир пласти-фикаторлар полимерларнинг оловга, ёруғликка ва иссиқликка чидамлилигини ошириши мумкин. Пластификаторларга қўйиладиган умумий талаблар: полимер билан мослашувчанлик, учувчанликнинг паст бўлиши, ҳиднинг бўлмаслиги, кимёвий инертлик, поли-мердан суюқ муҳитлар, масалан, ёғлар, ювиш воситалари билан ажратиб олишга (экстрак-цияга) барқарорлик.

O'zbek

Пластификатор

Вещества, которые вводят в состав полимерных материалов для придания (или повышения) эластичности и/или пластичности при переработке и эксплуатации. Пластификаторы облегчают диспергирование ингредиентов, снижают температуру технологической обработки композиций, улучшают морозостойкость полимеров, но иногда ухудшают их теплостойкость. Некоторые пластификаторы могут повышать огне-, свето- и термостойкость полимеров. Общие требования к пластификаторам: хорошая совместимость с полимером, низкая летучесть, отсутствие запаха, химическая инертность, стойкость к экстракции из полимера жидкими средами, например, маслами, моющими средствами.

Русский

flexibilizer

flexibilizer

English

servovit plyonka

сервовит плёнка

Ishqalanish sirtlaridagi, yeyilmaslik effekti uchun xos bo‘lgan, qalinligi bir necha yuz nano-metrga teng alohida struktura.

 

Ишқаланиш сиртларидаги, ейилмаслик эффекти учун хос бўлган, қалинлиги бир неча юз нанометрга тенг алоҳида структура.

O'zbek