Показаны 21341-21360 из 34034
ТерминОбозначения
Язик 
 

Потенциал Гальвани

В электрохимии − разность электрических потенциалов между двумя точками в разных фазах. Эти фазы могут быть двумя разными твёрдыми телами (например, два соединён-ных механически металла), или твёрдое тело и жидкость (например, металлический элек-трод погружённый в электролит).

Русский

Galvani potential

Galvani potential

English

shikastlanish potensiali

шикастланиш потенциали

To‘qimaning shikastlangan va shikastlanmagan qismlari o‘rtasidagi potensial. To‘qimaning shikastlangan qismi shikastlanmagan qismiga nisbatan manfiy potensial oladi.

 

Тўқиманинг шикастланган ва шикастланмаган қисмлари ўртасидаги потенциал. Тўқиманинг шикастланган қисми шикастланмаган қисмига нисбатан манфий потенциал олади.

O'zbek

Потенциал повреждения

Потенциал между поврежденной и не поврежденной частями ткани. Поврежденная часть ткани получает отрицательный потенциал по отношению к неповрежденной.

Русский

injuiy potential

injuiy potential

English

potensial belgilaydigan ionlar

потенциал белгилайдиган ионлар

Bevosita sirt bilan bog‘langan va unga zaryad beradigan ionlar. Metallning M+ ionlarini (potensial belgilaydigan ionlarni) ichiga olgan elektrolit eritmasiga metall elektrod (M) botirilganda, bu ionlarning eritmada va metallning kristall panjarasida elektrokimyoviy potensiallari tenglashishi kuzatiladigan elektrokimyoviy muvozanat o‘rnatiladi.

 

Бевосита сирт билан боғланган ва унга заряд берадиган ионлар. Металлнинг M+ ионларини (потенциал белгилайдиган ионларни) ичига олган электролит эритмасига металл электрод (М) ботирилганда, бу ионларнинг эритмада ва металлнинг кристалл панжарасида электрокимёвий потенциаллари тенглашиши кузатиладиган электрокимёвий мувозанат ўрнатилади.

O'zbek

Потенциалопределяющие ионы

Ионы, непосредственно связанные с поверхностью и придающие ей заряд. При погружении металлического электрода (M) в раст-вор электролита, содержащий ионы этого металла M+ (потенциалопределяющие ионы), устанавливается электрохимическое равновесие, сопровождаемое выравниванием электрохимических потенциалов этих ионов в кристаллической решетке металла и в растворе.

Русский

charge-determining ions

charge-determining ions

English

potensiometriya

потенциометрия 

Muvozanatli E elektrod potensialining, elektrokimyoviy reaksiya komponentlarining termodinamik aktivligiga (konsentratsiyasiga) bog‘liqligini o‘lchashga asoslangan, moddalarni analiz qilish va o‘rganishning elektrokimyoviy usuli.

 

Мувозанатли Е электрод потенциалининг, электрокимёвий реакция компонентларининг термодинамик активлигига (концентрациясига) боғлиқлигини ўлчашга асосланган, моддаларни анализ қилиш ва ўрганишнинг элек-трокимёвий усули.

O'zbek

Потенциометрия

Электрохимический метод исследования и анализа веществ, основанный на измерении зависимости равновесного электродного потенциала E от термодинамической активности (концентрации) компонентов электрохимической реакции.

Русский

potentiometry

potentiometry

English

Antonov qoidasi

Антонов қоидаси

Aralashmaydigan ikki suyuqlik chegarasidagi fazalararo cho‘zilish, bu suyuqliklarning o‘zaro to‘yinish sharoitlaridagi sirtiy cho‘zilishlari farqiga teng (havo yoki o‘z bug‘i chegarasida).

 

Аралашмайдиган икки суюқлик чегарасидаги фазалараро чўзилиш, бу суюқликларнинг ўзаро тўйиниш шароитларидаги сиртий чўзилишлари фарқига тенг (ҳаво ёки ўз буғи чегарасида).

O'zbek

Правило Антонова

Межфазное натяжение на границе двух не-смешивающихся жидкостей, равно разности поверхностных натяжений этих жидкостей (на границе с воздухом или собственным паром) в условиях взаимного насыщения.

Русский

Antonow's rule

Antonow's rule

English

Gibbs fazalar qoidasi

Гиббс фазалар қоидаси

Geterogen tizimda moddalar (komponentlar) sonini, erkinlik darajalari va fazalarini bog‘laydi-gan nisbat. Qoidada aytiladiki, tizimning muvozanat holatida bir vaqtda fazalarning chekli soni mavjud bo‘lishi mumkin. Bir komponentli tizimda berilgan bosim va temperaturada uchta faza bo‘lishi mumkin. Faza diagrammasida bu uchlangan nuqtaga mos keladi. Bosim yoki temperatura o‘zgarganda ikkita faza bo‘lishi mumkin, ikkinchi o‘zgaruvchi bog‘liq, bu chiziqqa mos. Agar, faza bitta bo‘lsa, tizim darajalari soni ikkiga teng, temperatura va bosim tizim liniyaning cheklaydigan qismida bo‘lmaguncha o‘zgaraveradi.

 

Гетероген тизимда моддалар (компонентлар) сонини, эркинлик даражалари ва фазаларини боғлайдиган нисбат. Қоидада айтиладики, тизимнинг мувозанат ҳолатида бир вақтда фазаларнинг чекли сони мавжуд бўлиши мумкин. Бир компонентли тизимда берилган босим ва температурада учта фаза бўлиши мумкин. Фаза диаграммасида бу учланган нуқтага мос келади. Босим ёки температура ўзгарганда иккита фаза бўлиши мумкин, иккинчи ўзгарувчи боғлиқ, бу чизиққа мос. Агар, фаза битта бўлса, тизим даражалари сони иккига тенг, температура ва босим тизим линиянинг чеклайдиган қисмида бўлмагунча ўзгараверади.

O'zbek

Правило фаз Гиббса

Соотношение, связывающее число веществ (компонентов), фаз и степеней свободы в гетерогенной системе. Это правило говорит, что в состоянии равновесия системы может одновременно существовать только конечное количество фаз. В однокомпонентной системе при заданном давлении и температуре могут сосуществовать три фазы. На фазовой диаграмме это соответствует тройной точке. При изменении либо давления, либо температуры могут сосуществовать две фазы и вторая переменная зависима, что соответствует линии. Если фаза одна, то число степеней системы равно двум, и температура и давление могут меняться до тех пор, пока система не окажется на одной из ограничивающих область линий.

Русский

Gibbs phase rule

Gibbs phase rule

English

mustahkamlik chegarasi

 мустаҳкамлик чегараси

Mexanik kuchlanish bo‘lib, undan yuqorida materialning buzilishi ro‘y beradi. Mustahkamlikni baholashda namunalarni yuklash vaqti, yuklash boshlanishidan buzilish paytgacha bir necha sekunddan oshmasligi sababli, uni shartli – oniy yoki qisqa muddatli mo‘rt mustahkamlik chegarasi deb ham ataladi. Cho‘zilishga va si-qishga bo‘lgan eng yuqori kuchlanishlar qiymat-lari odatda, farq qiladi. Kompozitlar uchun cho‘zilishga bo‘lgan mustahkamlik chegarasi, siqishga bo‘lgan mustahkamlik chegarasidan odatda katta, qolgan materiallar uchun esa, aksincha.

 

Механик кучланиш бўлиб, ундан юқорида материалнинг бузилиши рўй беради. Мустаҳкамликни баҳолашда намуналарни юклаш вақти, юклаш бошланишидан бузилиш пайтгача бир неча секунддан ошмаслиги сабабли, уни шартли – оний ёки қисқа муддатли мўрт мустаҳкамлик чегараси деб ҳам аталади. Чўзилишга ва сиқишга бўлган энг юқори кучланишлар қийматлари одатда, фарқ қилади. Композитлар учун чўзилишга бўлган мустаҳкамлик чегараси, сиқишга бўлган мустаҳкамлик чегарасидан одатда катта, қолган материаллар учун эса, аксинча.

O'zbek

Предел прочности

Механическое напряжение, выше которого происходит разрушение материала. Поскольку при оценке прочности время нагружения образцов часто не превышает нескольких секунд от начала нагружения до момента разрушения, то его также называют условно –мгновенным пределом прочности, или хрупкократковременным пределом прочности. Значения предельных напряжений на растяжение и на сжатие обычно различаются. Для композитов предел прочности на растяжение обычно больше предела прочности на сжатие, для остальных материалов − наоборот.

Русский

tensile strength

tensile strength

English