Показаны 16321-16340 из 34034
ТерминОбозначения
Язик 
 

resident program

resident program

English

rekursiv funksiya

       рекурсив функция

O‘ziga-o‘zi murojaat qiladigan funksiya. Rekursiv funksiyalardan funksional dasturlash tillarida, xususan, LISP tilida keng foydalaniladi.

 

Ўзига-ўзи мурожаат қиладиган функция. Рекурсив функциялардан функционал дастурлаш тилларида, хусусан, LISP тилида кенг фойдалани-лади.

O'zbek

Рекурсивная функция

Функция, содержащая в своем определении обращение к самой себе. Рекурсивные функции широко используются в функциональных языках программирования, в частности в языке LISP

Русский

recursive function

recursive function

English

relyatsion ma’lumotlar bazasi

        реляцион маълумотлар базаси

O‘zaro bog‘langan ikki o‘lchamli (relyatsion) jad-vallar yig‘indisi. Har bir jadval bitta mohiyatni aks ettiradi. Relyatsion ma’lumotlar bazasida ikkita jad-val orasidagi aloqalar aloqa kaliti (bosh jadval kaliti) orqali ta’minlanadi. Ma’lumotlar bazasi bilan ishlash uchun, jadvallardan, shakllar, so‘rovlar, hisobotlar, makroslar va modullardan foydalaniladi. Jadvallar ma’lumotlar bazasida axborotni saqlash uchun foydalanuvchilar tomonidan tuziladi, bunda har bir mohiyatga bitta jadval mos keladi. Jadval (maydon) ustunlari rekvizitlarning qiymatlarini, jadval (yozuv) satrlari esa, mohiyat nusxalarini ichiga oladi.

 

Ўзаро боғланган икки ўлчамли (реляцион) жад-валлар йиғиндиси. Ҳар бир жадвал битта моҳиятни акс эттиради. Реляцион маълумотлар базасида иккита жадвал орасидаги алоқалар алоқа калити (бош жадвал калити) орқали таъминланади. Маълумотлар базаси билан ишлаш учун, жадваллардан, шакллар, сўровлар, ҳисоботлар, макрослар ва модуллардан фойдаланилади. Жадваллар маъ-лумотлар базасида ахборотни сақлаш учун фойдаланувчилар томонидан тузилади, бунда ҳар бир моҳиятга битта жадвал мос келади. Жадвал (майдон) устунлари реквизитларнинг қийматларини, жадвал (ёзув) сатрлари эса, моҳият нусхаларини ичига олади.

O'zbek

Реляционная база данных

Совокупность взаимосвязанных двумерных (реляционных) таблиц. Каждая таблица отражает одну сущность. В реляционной базе данных связи между двумя таблицами обеспечиваются по ключу связи (ключу главной таблицы). Для работы с базой данных используются таблицы, формы, запросы, отчёты, макросы и модули. Таблицы создаются пользователями для хранения информации в базе данных, при этом каждой сущности соответствует одна таблица. Столбцы таблицы (поля) содержат значения реквизитов, а строки таблицы (записи) – экземпляры сущности.

Русский

relational database

relational database

English

relyatsion model

       реляцион модель

Ma’lumotlar strukturasini, ma’lumotlar ustidagi yo‘l qo‘yiladigan operatsiyalar, ma’lumotlarning yaxlitligi ta’minlanadigan maxsus qoidalar tavsiflangan ma’lu-motlar modeli. Edgar Kodd tomonidan IBM firmasida 1970 yilda ishlab chiqilgan. An’anaviy na-zariy ko‘plik amallar (birlashtirish, kesishish, farq va dekart ko‘paytmasi) va maxsus relyatsion amallar (seleksiya, proeksiya, birlashtirish va bo‘lish) yo‘l qo‘yiladigan ikki o‘lchamli jadvallar ko‘rinishida taqdim etiladi. Modeldan foydalanish, ham relyatsion ma’lumotlar bazalarini, ham relyatsion ma’lumotlar bazalarini boshqarish tizimini yaratish imkonini berdi.

O'zbek

Реляционная модель

Модель данных, описывающая структуру данных, допустимые операции над данными и специальные правила, обеспечивающие целостность данных. Разработана Эдгаром Коддом в фирме IBM в 1970 г. Данные представляются в виде двухмерных таблиц, над которыми допускаются традиционные теоретико-множественные опера-ции (объединение, пересечение, разность и декартово произведение) и специальные реля-ционные операции (селекция, проекция, соединение и деление). Использование модели позволило создать как сами реляционными базы данных, так и системы управления реляционными базами данных.

Русский

relational model

relational model

English

relyatsion ma’lumotlar bazasini boshqarish tizimi (RMBBT)

      реляцион маълумотлар базасини бошқариш тизими (РМББТ)

Relyatsion model asosida tuzilgan, relyatsion ma’-lumotlar bazasini boshqarish tizimi. Har bir relyat-sion ma’lumotlar bazasini boshqarish tizimi – bu, jadvallarni qayta ishlashga spetsifik yetarlicha kuchli dasturlash tilidir. Bu tizimlarning oxirgi versiyalari na faqat yaxshi tezlik sifatlariga, balki qulay foyda-lanuvchi interfeysiga ham ega. Bu tizim tarkibiga odatda strukturalangan so‘rovlar (SQL) tili kiradi. Shaxsiy kompyuterlar uchun belgilangan ko‘plab relyatsion ma’lumotlar bazalarini boshqarish tizimi tarkibiga uchta modul: komanda tili, talqin qiladigan va/yoki kompilyatsiyalovchi tizim va foydalanuvchi qobig‘i kiradi.

 

Реляцион модель асосида тузилган, реляцион маълумотлар базасини бошқариш тизими. Ҳар бир реляцион маълумотлар базасини бошқариш тизими – бу, жадвалларни қайта ишлашга специ-фик етарлича кучли дастурлаш тилидир. Бу тизимларнинг охирги версиялари на фақат яхши тезлик сифатларига, балки қулай фойдаланувчи интерфейсига ҳам эга. Бу тизим таркибига одатда структураланган сўровлар (SQL) тили киради. Шахсий компьютерлар учун белгиланган кўплаб реляцион маълумотлар базаларини бошқариш тизими таркибига учта модуль: команда тили, талқин қиладиган ва/ёки компиляцияловчи тизим ва фойдаланувчи қобиғи киради.

O'zbek

Реляционная система управления базой данных (РСУБД)

Система управления реляционной базой данных, построенная на реляционной модели. Каждая РСУБД – это достаточно мощный язык программирования со специфическим уклоном на обработку таблиц. Последние версии этих систем обладают не только хорошими скоростными качествами, но и имеют удачный пользовательский интерфейс. В состав этой системы РСУБД обычно входит язык структрированных запросов (SQL). В состав многих РСУБД для персональных компьютеров входят три модуля: командный язык, интерпретирующая и/или компилирующая система и пользовательская оболочка

Русский

relational database management system (RDMS)

relational database management system (RDMS)

English

tarmoq resurslari

       тармоқ ресурслари

Tarmoq abonentlari foydalanishlari mumkin bo‘lgan ma’lumotlar bazalari, dasturlar, alohida qurilmalar (masalan, printer, diskli to‘plagichlar).

 

Тармоқ абонентлари фойдаланишлари мумкин бўлган маълумотлар базалари, дастурлар, алоҳи-да қурилмалар (масалан, принтер, дискли тўплагичлар).

O'zbek

Ресурсы сети

Отдельные устройства (например, принтер, дис-ковые накопители), программы, базы данных, которыми могут пользоваться абоненты сети

Русский

network resources

network resources

English

nutqli kiritish

       нутқли киритиш

Ma’lumotlarni kompyuterga ovoz yordamida (kla-viaturasiz) kiritish texnologiyasi. Nutqli kiritishdan foydalanish uchun, operativ xotirasi kamida 8 Mbyte bo‘lgan Pentium yoki  i486 protsessorga ega katta quvvatli shaxsiy kompyuter va lug‘atli dasturiy ta’minot bo‘lishi zarur. Dastur nutqni raqamlash-tiradi, har bir so‘zni ajratadi va aniq ta’riflash uchun uni o‘zining lug‘atidan topishni bajaradi.

 

Маълумотларни компьютерга овоз ёрдамида (клавиатурасиз) киритиш технологияси. Нутқли киритишдан фойдаланиш учун, оператив хотира-си камида 8 Mbyte бўлган Pentium ёки  i486 процессорга эга катта қувватли шахсий компью-тер ва луғатли дастурий таъминот бўлиши зарур. Дастур нутқни рақамлаштиради, ҳар бир сўзни ажратади ва аниқ таърифлаш учун уни ўзининг луғатидан топишни бажаради

O'zbek

Речевой ввод

Технология ввода данных в компьютер с помощью голоса (без клавиатуры). Для использования речевого ввода необходимо иметь достаточно мощный персональный компьютер с процессором i486 или Pentium с оперативной памятью не менее 8 Mbyte и программное обеспечение со словарем. Программа оцифровывает речь, выделяет каждое слово и осуществляет поиск его в своем словаре для точного определения

Русский

speech input

speech input

English
ikkilik razryad, juft razryadAxborotni taqdim etish uchun qo‘llaniladigan ikkita elementdan iborat ko‘plik hadi.
O'zbek