legirlash (dopirlash)
легирлаш (допирлаш)
| Yarimo‘tkazgichga, uning o‘tkazuvchanligini o‘zgartirish uchun (noorganik, organik yoki polimer tabiatiga ega) aralashma atomlarini kiritish jarayoni.
Яримўтказгичга, унинг ўтказувчанлигини ўзгартириш учун (ноорганик, органик ёки полимер табиатига эга) аралашма атомлари-ни киритиш жараёни.
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Легирование (допирование)
|
Процесс внедрения примесных атомов в по-лупроводник (неорганической, органической или полимерной природы) для изменения его проводимости.
|
|
doping
|
doping
|
| O'zbek | |
Легирование (допирование)
| Процесс внедрения примесных атомов в по-лупроводник (неорганической, органической или полимерной природы) для изменения его проводимости.
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Легирование (допирование)
|
Процесс внедрения примесных атомов в по-лупроводник (неорганической, органической или полимерной природы) для изменения его проводимости.
|
|
legirlash (dopirlash)
легирлаш (допирлаш)
|
Yarimo‘tkazgichga, uning o‘tkazuvchanligini o‘zgartirish uchun (noorganik, organik yoki polimer tabiatiga ega) aralashma atomlarini kiritish jarayoni.
Яримўтказгичга, унинг ўтказувчанлигини ўзгартириш учун (ноорганик, органик ёки полимер табиатига эга) аралашма атомлари-ни киритиш жараёни.
|
|
doping
|
doping
|
| Русский | |
doping
| doping
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Легирование (допирование)
|
Процесс внедрения примесных атомов в по-лупроводник (неорганической, органической или полимерной природы) для изменения его проводимости.
|
|
legirlash (dopirlash)
легирлаш (допирлаш)
|
Yarimo‘tkazgichga, uning o‘tkazuvchanligini o‘zgartirish uchun (noorganik, organik yoki polimer tabiatiga ega) aralashma atomlarini kiritish jarayoni.
Яримўтказгичга, унинг ўтказувчанлигини ўзгартириш учун (ноорганик, органик ёки полимер табиатига эга) аралашма атомлари-ни киритиш жараёни.
|
|
doping
|
doping
|
| English | |
ligand
лиганд
| Elektron juft donori hisoblanadigan «muvofiq-lashtiruvchi» donor-akseptor bog‘lanish hosil qilgan holda, kompleks birikmada bir yoki bir qancha markaziy (kompleks hosil qiladigan) atomlar bilan bevosita bog‘langan atom, ion yoki molekula. Ligand markaziy atomga qo‘shil-ganda kompleks hosil qiluvchining va ligandning kimyoviy xossalari jiddiy o‘zgarishlarga uchraydi.
Электрон жуфт донори ҳисобланадиган «мувофиқлаштирувчи» доноракцептор боғланиш ҳосил қилган ҳолда, комплекс бирикмада бир ёки бир қанча марказий (комплекс ҳосил қиладиган) атомлар билан бевосита боғланган атом, ион ёки молекула. Лиганд марказий атомга қўшилганда комплекс ҳосил қилувчининг ва лиганднинг кимёвий хоссалари жиддий ўзгаришларга учрайди.
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Лиганд
|
Атом, ион или молекула, непосредственно связанные с одним или несколькими центральными (комплексообразующими) атомами в комплексном соединении с образованием «координационной» донорно-акцепторной связи, являющиеся донором электронной пары. При присоединении лиганда к центральному атому химические свойства комплексообразователя и самого лиганда часто претерпевают значительные изменения.
|
|
ligo
|
ligo
|
| O'zbek | |
Лиганд
| Атом, ион или молекула, непосредственно связанные с одним или несколькими центральными (комплексообразующими) атомами в комплексном соединении с образованием «координационной» донорно-акцепторной связи, являющиеся донором электронной пары. При присоединении лиганда к центральному атому химические свойства комплексообразователя и самого лиганда часто претерпевают значительные изменения.
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Лиганд
|
Атом, ион или молекула, непосредственно связанные с одним или несколькими центральными (комплексообразующими) атомами в комплексном соединении с образованием «координационной» донорно-акцепторной связи, являющиеся донором электронной пары. При присоединении лиганда к центральному атому химические свойства комплексообразователя и самого лиганда часто претерпевают значительные изменения.
|
|
ligand
лиганд
|
Elektron juft donori hisoblanadigan «muvofiq-lashtiruvchi» donor-akseptor bog‘lanish hosil qilgan holda, kompleks birikmada bir yoki bir qancha markaziy (kompleks hosil qiladigan) atomlar bilan bevosita bog‘langan atom, ion yoki molekula. Ligand markaziy atomga qo‘shil-ganda kompleks hosil qiluvchining va ligandning kimyoviy xossalari jiddiy o‘zgarishlarga uchraydi.
Электрон жуфт донори ҳисобланадиган «мувофиқлаштирувчи» доноракцептор боғланиш ҳосил қилган ҳолда, комплекс бирикмада бир ёки бир қанча марказий (комплекс ҳосил қиладиган) атомлар билан бевосита боғланган атом, ион ёки молекула. Лиганд марказий атомга қўшилганда комплекс ҳосил қилувчининг ва лиганднинг кимёвий хоссалари жиддий ўзгаришларга учрайди.
|
|
ligo
|
ligo
|
| Русский | |
ligo
| ligo
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Лиганд
|
Атом, ион или молекула, непосредственно связанные с одним или несколькими центральными (комплексообразующими) атомами в комплексном соединении с образованием «координационной» донорно-акцепторной связи, являющиеся донором электронной пары. При присоединении лиганда к центральному атому химические свойства комплексообразователя и самого лиганда часто претерпевают значительные изменения.
|
|
ligand
лиганд
|
Elektron juft donori hisoblanadigan «muvofiq-lashtiruvchi» donor-akseptor bog‘lanish hosil qilgan holda, kompleks birikmada bir yoki bir qancha markaziy (kompleks hosil qiladigan) atomlar bilan bevosita bog‘langan atom, ion yoki molekula. Ligand markaziy atomga qo‘shil-ganda kompleks hosil qiluvchining va ligandning kimyoviy xossalari jiddiy o‘zgarishlarga uchraydi.
Электрон жуфт донори ҳисобланадиган «мувофиқлаштирувчи» доноракцептор боғланиш ҳосил қилган ҳолда, комплекс бирикмада бир ёки бир қанча марказий (комплекс ҳосил қиладиган) атомлар билан бевосита боғланган атом, ион ёки молекула. Лиганд марказий атомга қўшилганда комплекс ҳосил қилувчининг ва лиганднинг кимёвий хоссалари жиддий ўзгаришларга учрайди.
|
|
ligo
|
ligo
|
| English | |
chiziqli cho‘zilish
чизиқли чўзилиш
| Menisk (tomchi plyonka) perimetri uzunlik birligi o‘zgarishining qaytariluvchi ishi. Uch fazali kontakt liniyasiga qo‘yilgan tangensial kuchga ekvivalent; sirt (fazalararo) cho‘zilishning bir o‘lchamli analogi.
Мениск (томчи плёнка) периметри узунлик бирлиги ўзгаришининг қайтарилувчи иши. Уч фазали контакт линиясига қўйилган тангенциал кучга эквивалент; сирт (фазалараро) чўзилишнинг бир ўлчамли аналоги.
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Линейное натяжение
|
Обратимая работа изменения единицы длины периметра мениска (капли, пленки). Эквивалентно тангенциальной силе, приложенной к трехфазной линии контакта; одномерный аналог поверхностного (межфазного) натяжения.
|
|
linear tension
|
linear tension
|
| O'zbek | |
Линейное натяжение
| Обратимая работа изменения единицы длины периметра мениска (капли, пленки). Эквивалентно тангенциальной силе, приложенной к трехфазной линии контакта; одномерный аналог поверхностного (межфазного) натяжения.
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Линейное натяжение
|
Обратимая работа изменения единицы длины периметра мениска (капли, пленки). Эквивалентно тангенциальной силе, приложенной к трехфазной линии контакта; одномерный аналог поверхностного (межфазного) натяжения.
|
|
chiziqli cho‘zilish
чизиқли чўзилиш
|
Menisk (tomchi plyonka) perimetri uzunlik birligi o‘zgarishining qaytariluvchi ishi. Uch fazali kontakt liniyasiga qo‘yilgan tangensial kuchga ekvivalent; sirt (fazalararo) cho‘zilishning bir o‘lchamli analogi.
Мениск (томчи плёнка) периметри узунлик бирлиги ўзгаришининг қайтарилувчи иши. Уч фазали контакт линиясига қўйилган тангенциал кучга эквивалент; сирт (фазалараро) чўзилишнинг бир ўлчамли аналоги.
|
|
linear tension
|
linear tension
|
| Русский | |
linear tension
| linear tension
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Линейное натяжение
|
Обратимая работа изменения единицы длины периметра мениска (капли, пленки). Эквивалентно тангенциальной силе, приложенной к трехфазной линии контакта; одномерный аналог поверхностного (межфазного) натяжения.
|
|
chiziqli cho‘zilish
чизиқли чўзилиш
|
Menisk (tomchi plyonka) perimetri uzunlik birligi o‘zgarishining qaytariluvchi ishi. Uch fazali kontakt liniyasiga qo‘yilgan tangensial kuchga ekvivalent; sirt (fazalararo) cho‘zilishning bir o‘lchamli analogi.
Мениск (томчи плёнка) периметри узунлик бирлиги ўзгаришининг қайтарилувчи иши. Уч фазали контакт линиясига қўйилган тангенциал кучга эквивалент; сирт (фазалараро) чўзилишнинг бир ўлчамли аналоги.
|
|
linear tension
|
linear tension
|
| English | |
uch fazali kontakt liniyasi
уч фазали контакт линияси
| Chegaraviy kontur (tomchi asosi perimetri). Atamada ho‘llanishda uchta faza: 1) qattiq jism, 2) ho‘llaydigan suyuqlik, 3) suyuqlik yetkazil-ganga qadar qattiq sirt bilan kontaktda bo‘lgan «oldingi» faza ishtirok etishi ta’kidlanadi. Biroq, bu, birinchi suyuqliq bilan aralashmaydigan boshqa suyuqlik bo‘lishi ham mumkin (bu holat «tanlovchan ho‘llanish» deyiladi).
Чегаравий контур (томчи асоси периметри). Атамада ҳўлланишда учта фаза: 1) қаттиқ жисм, 2) ҳўллайдиган суюқлик, 3) суюқлик етказилганга қадар қаттиқ сирт билан контактда бўлган «олдинги» фаза иштирок эти-ши таъкидланади. Бироқ, бу, биринчи суюқлиқ билан аралашмайдиган бошқа суюқлик бўлиши ҳам мумкин (бу ҳолат «танловчан ҳўлланиш» дейилади).
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Линия трехфазного контакта
|
Граничный контур (периметр основания капли). Этот термин подчеркивает, что в смачивании участвуют три фазы: 1) твердое тело, 2) смачивающая жидкость, 3) фаза- «предшественник», которая находилась в контакте с твердой поверхностью до подвода жидкости. Однако это может быть и другая жидкость, которая не смешивается с первой (этот случай называется «избирательным смачиванием»).
|
|
three-phase contact line
|
three-phase contact line
|
| O'zbek | |
Линия трехфазного контакта
| Граничный контур (периметр основания капли). Этот термин подчеркивает, что в смачивании участвуют три фазы: 1) твердое тело, 2) смачивающая жидкость, 3) фаза- «предшественник», которая находилась в контакте с твердой поверхностью до подвода жидкости. Однако это может быть и другая жидкость, которая не смешивается с первой (этот случай называется «избирательным смачиванием»).
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Линия трехфазного контакта
|
Граничный контур (периметр основания капли). Этот термин подчеркивает, что в смачивании участвуют три фазы: 1) твердое тело, 2) смачивающая жидкость, 3) фаза- «предшественник», которая находилась в контакте с твердой поверхностью до подвода жидкости. Однако это может быть и другая жидкость, которая не смешивается с первой (этот случай называется «избирательным смачиванием»).
|
|
uch fazali kontakt liniyasi
уч фазали контакт линияси
|
Chegaraviy kontur (tomchi asosi perimetri). Atamada ho‘llanishda uchta faza: 1) qattiq jism, 2) ho‘llaydigan suyuqlik, 3) suyuqlik yetkazil-ganga qadar qattiq sirt bilan kontaktda bo‘lgan «oldingi» faza ishtirok etishi ta’kidlanadi. Biroq, bu, birinchi suyuqliq bilan aralashmaydigan boshqa suyuqlik bo‘lishi ham mumkin (bu holat «tanlovchan ho‘llanish» deyiladi).
Чегаравий контур (томчи асоси периметри). Атамада ҳўлланишда учта фаза: 1) қаттиқ жисм, 2) ҳўллайдиган суюқлик, 3) суюқлик етказилганга қадар қаттиқ сирт билан контактда бўлган «олдинги» фаза иштирок эти-ши таъкидланади. Бироқ, бу, биринчи суюқлиқ билан аралашмайдиган бошқа суюқлик бўлиши ҳам мумкин (бу ҳолат «танловчан ҳўлланиш» дейилади).
|
|
three-phase contact line
|
three-phase contact line
|
| Русский | |
three-phase contact line
| three-phase contact line
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Линия трехфазного контакта
|
Граничный контур (периметр основания капли). Этот термин подчеркивает, что в смачивании участвуют три фазы: 1) твердое тело, 2) смачивающая жидкость, 3) фаза- «предшественник», которая находилась в контакте с твердой поверхностью до подвода жидкости. Однако это может быть и другая жидкость, которая не смешивается с первой (этот случай называется «избирательным смачиванием»).
|
|
uch fazali kontakt liniyasi
уч фазали контакт линияси
|
Chegaraviy kontur (tomchi asosi perimetri). Atamada ho‘llanishda uchta faza: 1) qattiq jism, 2) ho‘llaydigan suyuqlik, 3) suyuqlik yetkazil-ganga qadar qattiq sirt bilan kontaktda bo‘lgan «oldingi» faza ishtirok etishi ta’kidlanadi. Biroq, bu, birinchi suyuqliq bilan aralashmaydigan boshqa suyuqlik bo‘lishi ham mumkin (bu holat «tanlovchan ho‘llanish» deyiladi).
Чегаравий контур (томчи асоси периметри). Атамада ҳўлланишда учта фаза: 1) қаттиқ жисм, 2) ҳўллайдиган суюқлик, 3) суюқлик етказилганга қадар қаттиқ сирт билан контактда бўлган «олдинги» фаза иштирок эти-ши таъкидланади. Бироқ, бу, биринчи суюқлиқ билан аралашмайдиган бошқа суюқлик бўлиши ҳам мумкин (бу ҳолат «танловчан ҳўлланиш» дейилади).
|
|
three-phase contact line
|
three-phase contact line
|
| English | |
liotrop suyuq kristallar
лиотроп суюқ кристаллар
| Ikki yoki undan ko‘p komponent aralashmasi, ulardan biri difil molekula(lar), boshqasi esa, suv yoki qutbiy erituvchi yoki ularning aralashmasi. Difil molekulalar odatda, suvda yomon eriydi, qutbiy guruhlari fazalarning bo‘linish chegarasida suyuq fazaga yo‘nalgan tarzda agregat hosil qilishga moyil. Past temperaturalarda suyuq difilni suv bilan aralashtirish tizim ikki fazaga ajralishiga olib keladi. Liotrop suyuq kristall teksturalarning ko‘p turi mavjud. Ularning ko‘pligi, termotrop suyuq kristallardagiga qaraganda birmuncha murakkabroq bo‘lgan turli ichki molekulyar struktura bilan izohlanadi. Bu yerda molekulalar emas, balki molekulyar komplekslar mitsellalar strukturaviy birlik hisob-lanadi. Mitsellalar plastinkasimon, silindrik, sferik yoki to‘g‘ri burchakli bo‘lishi mumkin.
Икки ёки ундан кўп компонент аралашмаси, улардан бири дифиль молекула(лар), бошқа-си эса, сув ёки қутбий эритувчи ёки уларнинг аралашмаси. Дифиль молекулалар одатда, сувда ёмон эрийди, қутбий гуруҳлари фазаларнинг бўлиниш чегарасида суюқ фаза-га йўналган тарзда агрегат ҳосил қилишга мойил. Паст температураларда суюқ дифил-ни сув билан аралаштириш тизим икки фаза-га ажралишига олиб келади. Лиотроп суюқ кристалл текстураларнинг кўп тури мавжуд. Уларнинг кўплиги, термотроп суюқ кристал-лардагига қараганда бирмунча мураккаброқ бўлган турли ички молекуляр структура билан изоҳланади. Бу ерда молекулалар эмас, балки молекуляр комплекслар − мицеллалар структуравий бирлик ҳисобланади. Мицелла-лар пластинкасимон, цилиндрик, сферик ёки тўғри бурчакли бўлиши мумкин.
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Лиотропные жидкие кристаллы
|
Смесь двух или более компонентов, одним из которых является дифильная(ые) молеку-ла(ы), а другим − вода или полярный раст-воритель, или их смесь. Дифильные молекулы, как правило, плохо растворяются в воде, склонны образовывать агрегаты таким образом, что их полярные группы на границе раздела фаз направлены к жидкой фазе. При низких температурах смешивание жидкого дифила с водой приводит к расслоению системы на две фазы. Существует много типов лиотропных жидкокристаллических текстур. Их многообразие объясняется различной внутренней молекулярной структурой, которая является более сложной, чем у термотропных жидких кристаллов. Структурными единицами здесь являются не молекулы, а молекулярные комплексы − мицеллы. Мицеллы могут быть пластинча-тыми, цилиндрическими, сферическими или прямоугольными.
|
|
lyotropic liquid crystals
|
lyotropic liquid crystals
|
| O'zbek | |
Лиотропные жидкие кристаллы
| Смесь двух или более компонентов, одним из которых является дифильная(ые) молеку-ла(ы), а другим − вода или полярный раст-воритель, или их смесь. Дифильные молекулы, как правило, плохо растворяются в воде, склонны образовывать агрегаты таким образом, что их полярные группы на границе раздела фаз направлены к жидкой фазе. При низких температурах смешивание жидкого дифила с водой приводит к расслоению системы на две фазы. Существует много типов лиотропных жидкокристаллических текстур. Их многообразие объясняется различной внутренней молекулярной структурой, которая является более сложной, чем у термотропных жидких кристаллов. Структурными единицами здесь являются не молекулы, а молекулярные комплексы − мицеллы. Мицеллы могут быть пластинча-тыми, цилиндрическими, сферическими или прямоугольными.
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Лиотропные жидкие кристаллы
|
Смесь двух или более компонентов, одним из которых является дифильная(ые) молеку-ла(ы), а другим − вода или полярный раст-воритель, или их смесь. Дифильные молекулы, как правило, плохо растворяются в воде, склонны образовывать агрегаты таким образом, что их полярные группы на границе раздела фаз направлены к жидкой фазе. При низких температурах смешивание жидкого дифила с водой приводит к расслоению системы на две фазы. Существует много типов лиотропных жидкокристаллических текстур. Их многообразие объясняется различной внутренней молекулярной структурой, которая является более сложной, чем у термотропных жидких кристаллов. Структурными единицами здесь являются не молекулы, а молекулярные комплексы − мицеллы. Мицеллы могут быть пластинча-тыми, цилиндрическими, сферическими или прямоугольными.
|
|
liotrop suyuq kristallar
лиотроп суюқ кристаллар
|
Ikki yoki undan ko‘p komponent aralashmasi, ulardan biri difil molekula(lar), boshqasi esa, suv yoki qutbiy erituvchi yoki ularning aralashmasi. Difil molekulalar odatda, suvda yomon eriydi, qutbiy guruhlari fazalarning bo‘linish chegarasida suyuq fazaga yo‘nalgan tarzda agregat hosil qilishga moyil. Past temperaturalarda suyuq difilni suv bilan aralashtirish tizim ikki fazaga ajralishiga olib keladi. Liotrop suyuq kristall teksturalarning ko‘p turi mavjud. Ularning ko‘pligi, termotrop suyuq kristallardagiga qaraganda birmuncha murakkabroq bo‘lgan turli ichki molekulyar struktura bilan izohlanadi. Bu yerda molekulalar emas, balki molekulyar komplekslar mitsellalar strukturaviy birlik hisob-lanadi. Mitsellalar plastinkasimon, silindrik, sferik yoki to‘g‘ri burchakli bo‘lishi mumkin.
Икки ёки ундан кўп компонент аралашмаси, улардан бири дифиль молекула(лар), бошқа-си эса, сув ёки қутбий эритувчи ёки уларнинг аралашмаси. Дифиль молекулалар одатда, сувда ёмон эрийди, қутбий гуруҳлари фазаларнинг бўлиниш чегарасида суюқ фаза-га йўналган тарзда агрегат ҳосил қилишга мойил. Паст температураларда суюқ дифил-ни сув билан аралаштириш тизим икки фаза-га ажралишига олиб келади. Лиотроп суюқ кристалл текстураларнинг кўп тури мавжуд. Уларнинг кўплиги, термотроп суюқ кристал-лардагига қараганда бирмунча мураккаброқ бўлган турли ички молекуляр структура билан изоҳланади. Бу ерда молекулалар эмас, балки молекуляр комплекслар − мицеллалар структуравий бирлик ҳисобланади. Мицелла-лар пластинкасимон, цилиндрик, сферик ёки тўғри бурчакли бўлиши мумкин.
|
|
lyotropic liquid crystals
|
lyotropic liquid crystals
|
| Русский | |
lyotropic liquid crystals
| lyotropic liquid crystals
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Лиотропные жидкие кристаллы
|
Смесь двух или более компонентов, одним из которых является дифильная(ые) молеку-ла(ы), а другим − вода или полярный раст-воритель, или их смесь. Дифильные молекулы, как правило, плохо растворяются в воде, склонны образовывать агрегаты таким образом, что их полярные группы на границе раздела фаз направлены к жидкой фазе. При низких температурах смешивание жидкого дифила с водой приводит к расслоению системы на две фазы. Существует много типов лиотропных жидкокристаллических текстур. Их многообразие объясняется различной внутренней молекулярной структурой, которая является более сложной, чем у термотропных жидких кристаллов. Структурными единицами здесь являются не молекулы, а молекулярные комплексы − мицеллы. Мицеллы могут быть пластинча-тыми, цилиндрическими, сферическими или прямоугольными.
|
|
liotrop suyuq kristallar
лиотроп суюқ кристаллар
|
Ikki yoki undan ko‘p komponent aralashmasi, ulardan biri difil molekula(lar), boshqasi esa, suv yoki qutbiy erituvchi yoki ularning aralashmasi. Difil molekulalar odatda, suvda yomon eriydi, qutbiy guruhlari fazalarning bo‘linish chegarasida suyuq fazaga yo‘nalgan tarzda agregat hosil qilishga moyil. Past temperaturalarda suyuq difilni suv bilan aralashtirish tizim ikki fazaga ajralishiga olib keladi. Liotrop suyuq kristall teksturalarning ko‘p turi mavjud. Ularning ko‘pligi, termotrop suyuq kristallardagiga qaraganda birmuncha murakkabroq bo‘lgan turli ichki molekulyar struktura bilan izohlanadi. Bu yerda molekulalar emas, balki molekulyar komplekslar mitsellalar strukturaviy birlik hisob-lanadi. Mitsellalar plastinkasimon, silindrik, sferik yoki to‘g‘ri burchakli bo‘lishi mumkin.
Икки ёки ундан кўп компонент аралашмаси, улардан бири дифиль молекула(лар), бошқа-си эса, сув ёки қутбий эритувчи ёки уларнинг аралашмаси. Дифиль молекулалар одатда, сувда ёмон эрийди, қутбий гуруҳлари фазаларнинг бўлиниш чегарасида суюқ фаза-га йўналган тарзда агрегат ҳосил қилишга мойил. Паст температураларда суюқ дифил-ни сув билан аралаштириш тизим икки фаза-га ажралишига олиб келади. Лиотроп суюқ кристалл текстураларнинг кўп тури мавжуд. Уларнинг кўплиги, термотроп суюқ кристал-лардагига қараганда бирмунча мураккаброқ бўлган турли ички молекуляр структура билан изоҳланади. Бу ерда молекулалар эмас, балки молекуляр комплекслар − мицеллалар структуравий бирлик ҳисобланади. Мицелла-лар пластинкасимон, цилиндрик, сферик ёки тўғри бурчакли бўлиши мумкин.
|
|
lyotropic liquid crystals
|
lyotropic liquid crystals
|
| English | |
liofil kolloidlar
лиофил коллоидлар
| Dispers faza zarralari o‘rab turadigan suyuqlik molekulalari bilan intensiv o‘zaro ta’sirda bo‘ladigan kolloid tizimlar.
Дисперс фаза зарралари ўраб турадиган суюқлик молекулалари билан интенсив ўзаро таъсирда бўладиган коллоид тизимлар.
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Лиофильные коллоиды
|
Коллоидные системы, в которых частицы дисперсной фазы интенсивно взаимо-дейст-вуют с молекулами окружающей их жидкости.
|
|
lyophilic colloids
|
lyophilic colloids
|
| O'zbek | |
Лиофильные коллоиды
| Коллоидные системы, в которых частицы дисперсной фазы интенсивно взаимо-дейст-вуют с молекулами окружающей их жидкости.
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Лиофильные коллоиды
|
Коллоидные системы, в которых частицы дисперсной фазы интенсивно взаимо-дейст-вуют с молекулами окружающей их жидкости.
|
|
liofil kolloidlar
лиофил коллоидлар
|
Dispers faza zarralari o‘rab turadigan suyuqlik molekulalari bilan intensiv o‘zaro ta’sirda bo‘ladigan kolloid tizimlar.
Дисперс фаза зарралари ўраб турадиган суюқлик молекулалари билан интенсив ўзаро таъсирда бўладиган коллоид тизимлар.
|
|
lyophilic colloids
|
lyophilic colloids
|
| Русский | |
lyophilic colloids
| lyophilic colloids
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Лиофильные коллоиды
|
Коллоидные системы, в которых частицы дисперсной фазы интенсивно взаимо-дейст-вуют с молекулами окружающей их жидкости.
|
|
liofil kolloidlar
лиофил коллоидлар
|
Dispers faza zarralari o‘rab turadigan suyuqlik molekulalari bilan intensiv o‘zaro ta’sirda bo‘ladigan kolloid tizimlar.
Дисперс фаза зарралари ўраб турадиган суюқлик молекулалари билан интенсив ўзаро таъсирда бўладиган коллоид тизимлар.
|
|
lyophilic colloids
|
lyophilic colloids
|
| English | |
liofob kolloidlar
лиофоб коллоидлар
| Dispers faza zarralari atrof muhit bilan kuchsiz o‘zaro ta’sirda bo‘ladigan kolloid tizimlar. Bunday tizimlarda fazalararo cho‘zilish ancha katta bo‘ladi. Erkin sirt energiya ortiqchaligi oqibatida ular termodinamik jihatdan nobarqaror, ya’ni har doim parchalanish ehtimoli mavjud. Liofob kolloid parchalanganda, tizim erkin energiyasining kamayishi kuzatiladigan, kolloid zarralarning yiriklashishi (koagulyatsiya yoki koalessensiya) yuz beradi. Har qanday liofob kolloidning agregativ barqarorligi (zarralarning yiriklashishiga qarshi tura olish qobiliyati) vaqtinchalik xusu-siyat kasb etadi; u stabilizator − zarralar sirtida adsorblanadigan va ularning yopishib (qo‘shilib) qolishiga qarshilik ko‘rsatadigan moddaning borligi bilan bog‘liq. Namunaviy liofob kolloidlar − metallar, oksidlar, sulfidlarning gidro va organozollari, nihoyatda yuqori dispers emulsiyalar (kritik emulsiyalardan tashqari), latekslar.
Дисперс фаза зарралари атроф муҳит билан кучсиз ўзаро таъсирда бўладиган коллоид тизимлар. Бундай тизимларда фазалараро чўзилиш анча катта бўлади. Эркин сирт энер-гия ортиқчалиги оқибатида улар термодина-мик жиҳатдан нобарқарор, яъни ҳар доим парчаланиш эҳтимоли мавжуд. Лиофоб кол-лоид парчаланганда, тизим эркин энергияси-нинг камайиши кузатиладиган, коллоид зарраларнинг йириклашиши (коагуляция ёки коалесценция) юз беради. Ҳар қандай лиофоб коллоиднинг агрегатив барқарорлиги (зарра-ларнинг йириклашишига қарши тура олиш қобилияти) вақтинчалик хусусият касб этади; у стабилизатор − зарралар сиртида адсорб-ланадиган ва уларнинг ёпишиб (қўшилиб) қолишига қаршилик кўрсатадиган модданинг борлиги билан боғлиқ. Намунавий лиофоб коллоидлар − металлар, оксидлар, сульфид-ларнинг гидро ва органозоллари, ниҳоятда юқори дисперс эмульсиялар (критик эмуль-сиялардан ташқари), латекслар.
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Лиофобные коллоиды
|
Коллоидные системы, в которых частицы дисперсной фазы слабо взаимодействуют с окружающей средой. Межфазное натяжение в таких системах довольно велико. Вслед-ствие избытка свободной поверхностной энергии они термодинамически неустойчивы, т.е. всегда сохраняют тенденцию к распаду. При распаде лиофобного коллоида происхо-дит укрупнение коллоидных частиц (коагу-ляция или коалесценция), которое сопровож-дается уменьшением свободной энергии сис-темы. Агрегативная устойчивость (способ-ность противостоять укрупнению частиц) любого лиофобного коллоида носит времен-ной характер; она обусловлена наличием стабилизатора − вещества, адсорбирующего-ся на поверхности частиц (капель) и пре-пятствующего их слипанию (слиянию). Типичные лиофобные коллоиды − гидро- и органозоли металлов, оксидов, сульфидов, предельно высокодисперсные эмульсии (кроме критических), латексы.
|
|
lyophobic colloids
|
lyophobic colloids
|
| O'zbek | |
Лиофобные коллоиды
| Коллоидные системы, в которых частицы дисперсной фазы слабо взаимодействуют с окружающей средой. Межфазное натяжение в таких системах довольно велико. Вслед-ствие избытка свободной поверхностной энергии они термодинамически неустойчивы, т.е. всегда сохраняют тенденцию к распаду. При распаде лиофобного коллоида происхо-дит укрупнение коллоидных частиц (коагу-ляция или коалесценция), которое сопровож-дается уменьшением свободной энергии сис-темы. Агрегативная устойчивость (способ-ность противостоять укрупнению частиц) любого лиофобного коллоида носит времен-ной характер; она обусловлена наличием стабилизатора − вещества, адсорбирующего-ся на поверхности частиц (капель) и пре-пятствующего их слипанию (слиянию). Типичные лиофобные коллоиды − гидро- и органозоли металлов, оксидов, сульфидов, предельно высокодисперсные эмульсии (кроме критических), латексы.
|
|
Словарь по нанотехнологии (Словарь по нанотехнологии)
|
|
|
|
|
Лиофобные коллоиды
|
Коллоидные системы, в которых частицы дисперсной фазы слабо взаимодействуют с окружающей средой. Межфазное натяжение в таких системах довольно велико. Вслед-ствие избытка свободной поверхностной энергии они термодинамически неустойчивы, т.е. всегда сохраняют тенденцию к распаду. При распаде лиофобного коллоида происхо-дит укрупнение коллоидных частиц (коагу-ляция или коалесценция), которое сопровож-дается уменьшением свободной энергии сис-темы. Агрегативная устойчивость (способ-ность противостоять укрупнению частиц) любого лиофобного коллоида носит времен-ной характер; она обусловлена наличием стабилизатора − вещества, адсорбирующего-ся на поверхности частиц (капель) и пре-пятствующего их слипанию (слиянию). Типичные лиофобные коллоиды − гидро- и органозоли металлов, оксидов, сульфидов, предельно высокодисперсные эмульсии (кроме критических), латексы.
|
|
liofob kolloidlar
лиофоб коллоидлар
|
Dispers faza zarralari atrof muhit bilan kuchsiz o‘zaro ta’sirda bo‘ladigan kolloid tizimlar. Bunday tizimlarda fazalararo cho‘zilish ancha katta bo‘ladi. Erkin sirt energiya ortiqchaligi oqibatida ular termodinamik jihatdan nobarqaror, ya’ni har doim parchalanish ehtimoli mavjud. Liofob kolloid parchalanganda, tizim erkin energiyasining kamayishi kuzatiladigan, kolloid zarralarning yiriklashishi (koagulyatsiya yoki koalessensiya) yuz beradi. Har qanday liofob kolloidning agregativ barqarorligi (zarralarning yiriklashishiga qarshi tura olish qobiliyati) vaqtinchalik xusu-siyat kasb etadi; u stabilizator − zarralar sirtida adsorblanadigan va ularning yopishib (qo‘shilib) qolishiga qarshilik ko‘rsatadigan moddaning borligi bilan bog‘liq. Namunaviy liofob kolloidlar − metallar, oksidlar, sulfidlarning gidro va organozollari, nihoyatda yuqori dispers emulsiyalar (kritik emulsiyalardan tashqari), latekslar.
Дисперс фаза зарралари атроф муҳит билан кучсиз ўзаро таъсирда бўладиган коллоид тизимлар. Бундай тизимларда фазалараро чўзилиш анча катта бўлади. Эркин сирт энер-гия ортиқчалиги оқибатида улар термодина-мик жиҳатдан нобарқарор, яъни ҳар доим парчаланиш эҳтимоли мавжуд. Лиофоб кол-лоид парчаланганда, тизим эркин энергияси-нинг камайиши кузатиладиган, коллоид зарраларнинг йириклашиши (коагуляция ёки коалесценция) юз беради. Ҳар қандай лиофоб коллоиднинг агрегатив барқарорлиги (зарра-ларнинг йириклашишига қарши тура олиш қобилияти) вақтинчалик хусусият касб этади; у стабилизатор − зарралар сиртида адсорб-ланадиган ва уларнинг ёпишиб (қўшилиб) қолишига қаршилик кўрсатадиган модданинг борлиги билан боғлиқ. Намунавий лиофоб коллоидлар − металлар, оксидлар, сульфид-ларнинг гидро ва органозоллари, ниҳоятда юқори дисперс эмульсиялар (критик эмуль-сиялардан ташқари), латекслар.
|
|
lyophobic colloids
|
lyophobic colloids
|
| Русский | |